ThietLap.comThiết Lập
Cài thiết bị cho cha mẹ và con nhỏ

Cách chặn trang web người lớn cho trẻ: lọc trên máy, trình duyệt và router wifi

Ba tầng lọc nội dung người lớn cho trẻ: bật lọc trên máy con, tìm kiếm an toàn trong trình duyệt, DNS lọc gia đình trên router, cách thử và gỡ lỗi.

A Vietnamese teenage boy and his mother sit at a study table in a narrow townhouse room reviewing a laptop with a blank screen, wide shot from the doorway, daylight

Muốn chặn trang web người lớn cho trẻ, bạn nên đặt lọc ở ba tầng cùng lúc: bật giới hạn nội dung trên chính máy của con, bật tìm kiếm an toàn trong trình duyệt và công cụ tìm kiếm, và đổi DNS trên router wifi sang loại có lọc cho gia đình. Mỗi tầng có lỗ hổng riêng; ba tầng chồng lên nhau thì phần lọt qua còn rất ít.

Không bộ lọc nào chặn được trăm phần trăm, và trẻ lớn có thể tìm đường vòng. Vì vậy bài này đi kèm cách kiểm tra từng tầng, các lỗi làm hỏng mạng hay gặp sau khi đổi cài đặt router, và lời khuyên nói chuyện với con. Tên mục trong Cài đặt và trang quản trị router có thể khác tuỳ máy và phiên bản.

Ba tầng lọc, mỗi tầng chặn được gì

Hiểu điểm mạnh yếu của từng tầng giúp bạn biết vì sao cần cả ba:

TầngChặn đượcKhông chặn đượcThời gian cài
Lọc trên máy của conMọi kết nối của máy đó, cả wifi nhà và mạng di độngMáy khác trong nhà, máy bạn bè cho mượnMười đến mười lăm phút mỗi máy
Tìm kiếm an toàn, trình duyệtHình ảnh, video người lớn trong kết quả tìm kiếmTrang mà trẻ gõ thẳng địa chỉ, trình duyệt khácNăm phút
DNS lọc trên routerMọi thiết bị dùng wifi nhà, cả tivi, máy chơi trò chơiMáy dùng mạng di động, máy đã đặt DNS riêng hoặc dùng mạng riêng ảoMười lăm đến ba mươi phút một lần cho cả nhà

Nhà chỉ có một đứa trẻ tám tuổi dùng một máy tính bảng chỉ có wifi thì tầng một và hai là đủ. Nhà có con lớn, nhiều thiết bị, có tivi thông minh, thì nên làm thêm tầng ba.

Tầng một: bật lọc nội dung trên máy của con

Cách tốt nhất là dùng tài khoản trẻ em trong nhóm gia đình, lọc đã có sẵn. Nếu chưa, bạn bật trực tiếp trên máy:

  1. Android: mở ứng dụng quản lý gia đình trên máy bạn, chọn tài khoản con, vào phần giới hạn nội dung, chọn mục trình duyệt hoặc trang web, đặt mức chặn trang web khiêu dâm hoặc chỉ cho phép trang được duyệt với trẻ nhỏ.
  2. máy iOS: trên máy con, vào Thời gian sử dụng, chọn Giới hạn nội dung và quyền riêng tư, vào phần nội dung web, chọn Giới hạn trang web người lớn. Với trẻ dưới tám tuổi có thể chọn chỉ trang web được phép.
  3. Máy tính Windows: tạo tài khoản riêng cho con và thêm vào nhóm gia đình của hệ điều hành; bật lọc trang web trong phần an toàn gia đình. Bộ lọc này thường chỉ áp cho trình duyệt đi kèm hệ điều hành, nên chặn các trình duyệt khác.
  4. Máy Mac: vào phần Thời gian sử dụng trong Cài đặt hệ thống của tài khoản con, bật giới hạn nội dung web.
  5. Đặt mật mã riêng cho phần giới hạn, khác mã mở máy.
  6. Ghi lại máy nào đã bật, máy nào chưa vào một danh sách nhỏ dán trong tủ giấy tờ.

Tên mục có thể khác tuỳ phiên bản. Nếu không tìm thấy, gõ "nội dung" hoặc "trang web" vào ô tìm kiếm của Cài đặt.

Tầng hai: tìm kiếm an toàn và trình duyệt

Phần lớn trẻ không cố tìm nội dung người lớn mà vấp phải trong kết quả tìm kiếm hình ảnh. Tầng này xử lý chính tình huống đó:

  • Mở công cụ tìm kiếm trên máy con, vào phần cài đặt tìm kiếm, bật Tìm kiếm an toàn ở mức lọc. Nếu con đăng nhập tài khoản trẻ em, mức này thường bị khoá bật sẵn.
  • Làm lại trên mọi trình duyệt có trên máy, vì cài đặt tìm kiếm có khi lưu theo từng trình duyệt.
  • Trong ứng dụng xem video, bật chế độ hạn chế nếu ứng dụng có. Chế độ này ẩn video bị đánh dấu không hợp với trẻ.
  • Gỡ hoặc chặn các trình duyệt phụ con không cần. Mỗi trình duyệt thêm là một cửa sau.
  • Tắt chế độ duyệt ẩn danh nếu hệ điều hành cho phép tắt trong phần giới hạn; trên nhiều máy, bật lọc web là chế độ này tự bị khoá.
  • Với trẻ dưới mười tuổi, đặt trang chủ của trình duyệt là một trang học tập hoặc trang thiếu nhi quen thuộc thay vì trang tìm kiếm trống.

Tầng hai chỉ có tác dụng khi con dùng đúng trình duyệt và đúng tài khoản. Nó dễ làm nhưng cũng dễ lách nhất, nên đừng dừng ở đây với con trên mười tuổi.

Tầng ba: đổi DNS trên router sang loại lọc gia đình

DNS là phần biến tên trang web thành địa chỉ. Một số dịch vụ DNS công cộng có bản dành cho gia đình, tự từ chối các tên miền người lớn. Đổi DNS ở router thì mọi thiết bị dùng wifi nhà đều được lọc. Việc này đụng vào cài đặt router, nên làm vào lúc ít người dùng mạng:

  1. Tra trên trang của dịch vụ DNS bạn chọn để lấy hai địa chỉ DNS bản lọc gia đình. Ghi lại cẩn thận từng con số, sai một số là mất mạng.
  2. Mở ứng dụng quản lý đi kèm router hoặc trang quản trị router trên máy tính. Đăng nhập bằng mật khẩu quản trị, thường ghi ở mặt dưới router nếu bạn chưa đổi.
  3. Tìm phần Mạng nội bộ, LAN hoặc Cấp phát địa chỉ (DHCP). Tìm ô DNS chính và DNS phụ. Tên mục có thể khác tuỳ hãng router.
  4. Chụp ảnh màn hình giá trị cũ trước khi sửa, để có đường lui.
  5. Nhập hai địa chỉ DNS lọc gia đình, lưu lại. Router có thể khởi động lại.
  6. Trên từng thiết bị, tắt wifi rồi bật lại để máy nhận DNS mới.
  7. Đổi mật khẩu quản trị router nếu vẫn đang dùng mật khẩu mặc định, để con không tự vào sửa lại.

Nếu router do nhà mạng cấp mà trang quản trị khoá phần DNS, bạn không sửa được. Lúc đó hỏi nhà mạng có hỗ trợ không, hoặc đặt DNS lọc trực tiếp trên từng máy của con trong phần cài đặt mạng của máy.

Áp vào nhà mình: nhà chị Lan có hai con, mười và mười lăm tuổi

Nhà chị Lan có ba tầng, một router ở tầng trệt và một bộ phát thêm ở tầng hai. Bé út mười tuổi dùng máy tính bảng, cậu lớn mười lăm tuổi có điện thoại riêng và máy tính học bài. Cả nhà còn một tivi thông minh.

Với bé út, chị bật tài khoản trẻ em, lọc chỉ chặn trang người lớn, tìm kiếm an toàn khoá bật. Với cậu lớn, chị không muốn dùng chế độ chỉ trang được duyệt vì con cần tra cứu bài vở rộng. Chị bàn với con, bật mức chặn trang người lớn trên điện thoại, và nói rõ chị không đọc lịch sử duyệt web của con, chỉ dùng lọc.

Tầng ba chị nhờ chồng đổi DNS trên router chính. Bộ phát thêm ở tầng hai được cài theo kiểu lấy mạng từ router chính nên tự nhận DNS mới. Tivi thông minh, máy tính của khách đến chơi cũng được lọc luôn.

Sau hai tuần, chị thấy cậu lớn than một trang tài liệu y học bị chặn nhầm. Chị thêm trang đó vào danh sách cho phép trên máy con thay vì gỡ cả bộ lọc. Đây là điểm quan trọng: bộ lọc cần chỉnh theo thời gian, và việc con dám nói khi bị chặn nhầm cho thấy luật trong nhà đang chạy đúng.

Kiểm tra từng tầng đã chạy chưa

Thử trên máy của con, không thử trên máy bạn:

  • Tầng một: tắt wifi, dùng mạng di động, gõ một từ khoá người lớn rõ ràng vào trình duyệt. Trang phải bị chặn.
  • Tầng hai: tìm hình ảnh với một từ nhạy cảm. Kết quả phải sạch, và cài đặt tìm kiếm an toàn không tắt được.
  • Tầng ba: dùng một máy chưa cài gì, ví dụ máy của khách, bắt wifi nhà, gõ thẳng một tên miền người lớn quen thuộc. Phải hiện trang báo chặn hoặc không tải được.
  • Mở thử vài trang bình thường như trang tin tức, trang học trực tuyến của con để chắc không bị chặn nhầm.
  • Hỏi con sau một tuần xem có trang học tập nào không vào được.

Nếu tầng ba không chặn, kiểm tra máy thử có đang dùng mạng riêng ảo hay đã tự đặt DNS riêng không. Một số trình duyệt bật sẵn chế độ phân giải tên miền an toàn của riêng nó, bỏ qua DNS của router; khi đó tầng ba không có tác dụng với trình duyệt ấy, và bạn cần dựa vào tầng một.

Lặp lại phép thử này mỗi khi đổi router, cập nhật hệ điều hành lớn cho máy con, hoặc con có máy mới. Cài đặt có thể bị đặt lại mà không ai để ý.

Nói với con về bộ lọc thế nào

Bộ lọc chạy tốt nhất khi con biết nó có mặt và hiểu vì sao. Vài câu nên và không nên, theo kinh nghiệm của những phụ huynh đã làm:

  • Nên: "Nhà mình có bộ lọc để chặn những trang không hợp với tuổi con, giống như rạp phim có phim dành cho người lớn."
  • Nên: "Nếu trang học bài bị chặn nhầm, con nói bố mẹ, mình mở cho con trong ngày."
  • Nên: "Nếu con lỡ thấy thứ gì làm con sợ hay khó chịu, con kể với bố mẹ, con không bị mắng."
  • Không nên: "Bố mẹ biết hết con vào trang nào." Câu này làm trẻ lớn tìm cách giấu, và thường không đúng sự thật.
  • Không nên: cài lọc lén rồi phạt khi con bị chặn. Trẻ sẽ hiểu bị chặn là có lỗi và không dám báo chặn nhầm nữa.
  • Không nên: dọa thu máy ngay lần đầu con vấp phải nội dung xấu. Lần đầu là lúc dạy con cách đóng trang và báo lại.

Với con từ mười ba tuổi, bạn có thể cho con cùng đọc bảng ba tầng ở trên. Con hiểu được bộ lọc chặn gì, không chặn gì, và tự biết khi nào nên dừng lại.

Lỗi hay gặp và khi nào gọi nhà mạng

Đổi DNS xong cả nhà mất mạng. Gần như luôn là gõ sai địa chỉ. Vào lại trang quản trị, đối chiếu từng số, hoặc khôi phục giá trị cũ theo ảnh chụp.

Một số trang bình thường không vào được. Bộ lọc chặn nhầm. Thêm trang đó vào danh sách cho phép trên máy con. Với DNS lọc, một số dịch vụ có trang quản lý để bỏ chặn từng tên miền.

Con lớn tự đổi DNS trên máy hoặc cài mạng riêng ảo. Đây là chuyện cần nói chuyện hơn là thêm khoá. Khoá kỹ thuật sẽ luôn có cách vượt; thoả thuận và lòng tin mới giữ lâu dài.

Khi nào gọi nhà mạng. Nếu router của nhà mạng không cho sửa DNS, mạng chập chờn sau khi bạn đổi cài đặt và không khôi phục được, hoặc quên mật khẩu quản trị router, gọi tổng đài nhà mạng nhờ đặt lại từ xa hoặc cử kỹ thuật viên. Đừng tự khôi phục cài đặt gốc router do nhà mạng cấp nếu không có thông tin đăng nhập mạng, vì có thể mất kết nối internet hoàn toàn.

Câu hỏi thường gặp

Chặn web người lớn có làm chậm mạng không?

Gần như không cảm nhận được. DNS lọc chỉ thêm một bước kiểm tra tên trang rất nhanh. Nếu mạng chậm hẳn sau khi đổi, nhiều khả năng do router khởi động lại chưa xong hoặc địa chỉ DNS chọn ở xa, thử bản khác của cùng dịch vụ.

Con dùng mạng di động thì bộ lọc router có tác dụng không?

Không. Router chỉ lọc thiết bị dùng wifi nhà. Khi con dùng mạng di động, chỉ có tầng một, tức lọc trên chính máy con, còn tác dụng. Đó là lý do không bỏ qua tầng một.

Có cách nào xem con đã vào trang gì không?

Ứng dụng quản lý gia đình có báo cáo, nhưng đọc lịch sử duyệt web của con lớn mà không nói trước dễ làm mất lòng tin. Với trẻ dưới mười hai tuổi, bạn nên báo trước là bố mẹ xem được. Với con lớn, nên dùng lọc thay vì giám sát.

Bộ lọc có chặn được mạng xã hội không?

DNS lọc gia đình chủ yếu chặn nội dung người lớn, không chặn mạng xã hội. Muốn giới hạn mạng xã hội, bạn dùng giới hạn ứng dụng và thời gian trên máy con, hoặc chặn từng tên miền trong trang quản lý của dịch vụ DNS nếu có.

Tivi thông minh có cần lọc riêng không?

Nếu đã đổi DNS ở router thì tivi dùng wifi nhà được lọc tầng ba. Ngoài ra, bạn nên đặt hồ sơ trẻ em trong các ứng dụng xem phim trên tivi và đặt mã cho nội dung theo độ tuổi.

Đến tuổi nào thì nên gỡ bộ lọc?

Không có tuổi cố định. Nhiều nhà giữ DNS lọc cho cả nhà lâu dài như một lớp bảo vệ chung, còn lọc trên máy con thì nới dần từ khoảng mười lăm, mười sáu tuổi khi con đã hiểu rủi ro và biết tự xử lý.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138