Có ba cách đưa bản scan từ máy in đa năng về máy tính: ngồi ở máy tính bấm quét, đứng ở máy in bấm nút gửi vào một thư mục chung trên mạng, hoặc cho máy in gửi thẳng bản scan vào email. Nhà ít scan dùng cách đầu là đủ; văn phòng scan nhiều nên cài cách thứ hai để mọi người không phải chạy qua lại giữa máy in và máy tính.
Đi kèm là chuyện chọn thông số: scan giấy tờ để lưu hồ sơ cần độ phân giải khác với scan ảnh cũ, và gộp mười trang hợp đồng thành một tệp khác với chụp mười ảnh lẻ. Các phần dưới hướng dẫn từng cách, kèm bảng thông số dùng ngay và lỗi hay gặp khi máy in không gửi được bản scan về máy tính.
Ba cách và nên chọn cách nào
Quét từ máy tính. Đặt giấy lên máy, quay về máy tính mở ứng dụng quét có sẵn của hệ điều hành, bấm quét. Không cần cài đặt gì thêm ngoài việc máy in đã được thêm vào máy tính. Hợp với gia đình, mỗi tuần scan vài tờ.
Bấm nút trên máy in, gửi vào thư mục chung. Máy in gửi tệp thẳng vào một thư mục chia sẻ trên máy tính hoặc ổ lưu trữ mạng. Cài mất hai mươi phút một lần, sau đó ai cũng tự scan được. Hợp với văn phòng.
Bấm nút trên máy in, gửi email. Bản scan đi thẳng vào hộp thư. Tiện khi cần gửi ngay cho người khác, nhưng cài đặt máy chủ thư trên máy in khá rắc rối và nhiều dịch vụ thư đã chặn kiểu đăng nhập cũ.
Một cách nữa: ứng dụng đi kèm của hãng. Trên máy tính, ứng dụng của hãng thường có nút quét đẹp hơn, có tự cắt ảnh, gộp trang. Tải từ trang hỗ trợ chính thức nếu muốn dùng.
Chọn nhanh. Nhà bạn: cách một. Văn phòng anh Tâm 6 người: cách hai cho việc hằng ngày, cách một khi cần chỉnh thông số đặc biệt. Cách ba chỉ khi thật cần gửi đi ngay và văn phòng có người rành cài.
Quét từ máy tính Windows và macOS
Đây là cách ít bước nhất, áp dụng được cho mọi máy in đa năng đã nối với máy tính qua USB hoặc mạng:
- Đặt tài liệu úp mặt xuống mặt kính, căn theo dấu góc. Nếu máy có khay nạp giấy tự động ở trên, đặt chồng giấy ngửa mặt lên vào khay đó.
- Trên Windows: mở ứng dụng quét có sẵn của hệ điều hành (gõ chữ "quét" hoặc "scan" vào ô tìm kiếm). Chọn máy in đa năng, chọn nguồn là mặt kính hay khay nạp. Tên ứng dụng và mục có thể khác tuỳ phiên bản.
- Trên macOS: vào Cài đặt hệ thống, phần Máy in và máy quét, chọn máy, bấm mở máy quét. Hoặc dùng ứng dụng xem ảnh có sẵn, chọn nhập từ máy quét.
- Chọn thông số theo bảng ở mục dưới: màu, độ phân giải, định dạng.
- Bấm xem trước, kéo khung chọn vùng nếu chỉ cần một phần trang, rồi bấm quét.
- Chọn thư mục lưu và đặt tên tệp trước khi bấm lưu.
Nếu máy tính báo không tìm thấy máy quét dù in vẫn được, thường do trình điều khiển chỉ cài phần in. Gỡ máy in, thêm lại, hoặc cài gói đầy đủ từ trang hỗ trợ chính thức của hãng.
Chọn thông số scan đúng việc
Scan độ phân giải quá cao làm tệp nặng, gửi không đi; quá thấp thì chữ nhoè. Bảng sau dùng được ngay cho phần lớn nhu cầu gia đình và văn phòng:
| Việc | Độ phân giải | Màu | Định dạng |
|---|---|---|---|
| Giấy tờ chữ đen để lưu hồ sơ | 200 đến 300 dpi | Thang xám hoặc đen trắng | |
| Giấy tờ có con dấu đỏ, chữ ký màu | 300 dpi | Màu | |
| Hoá đơn, phiếu thu để kế toán nhập | 200 dpi | Thang xám | |
| Ảnh gia đình cũ khổ nhỏ | 600 dpi | Màu | JPG hoặc PNG |
| Bản vẽ tay, tranh con vẽ | 300 dpi | Màu | JPG |
| Tài liệu cần chuyển thành chữ để sửa | 300 dpi | Đen trắng hoặc thang xám | PDF có nhận dạng chữ nếu ứng dụng hỗ trợ |
Mười trang giấy tờ chữ đen ở 300 dpi thang xám thường chỉ vài megabyte, gửi qua email thoải mái. Cùng mười trang đó mà quét màu 600 dpi có thể lên tới vài chục megabyte. Nhiều hệ thống nộp hồ sơ trực tuyến giới hạn dung lượng mỗi tệp, nên xem giới hạn trước khi chọn.
Cài nút gửi vào thư mục chung cho văn phòng
Phần này cần làm một lần, nên làm trên máy tính luôn bật hoặc ổ lưu trữ mạng của văn phòng:
- Tạo một thư mục tên ngắn, không dấu, ví dụ "scan", trên máy tính luôn bật. Chia sẻ thư mục cho mạng nội bộ với quyền ghi.
- Tạo một tài khoản người dùng riêng trên máy đó chỉ dùng cho máy in, đặt mật khẩu. Không dùng tài khoản của sếp hay của ai đó cụ thể.
- Mở trang quản trị của máy in bằng cách gõ địa chỉ IP của máy in vào trình duyệt trên máy tính cùng mạng. Đăng nhập bằng mật khẩu quản trị in trên tem máy hoặc trong tài liệu đi kèm.
- Tìm phần quét gửi đến thư mục mạng hoặc sổ địa chỉ. Thêm một đích: đường dẫn thư mục chia sẻ, tài khoản và mật khẩu vừa tạo. Tên mục có thể khác tuỳ máy và phiên bản.
- Đặt tên đích dễ nhận, ví dụ "Thu muc chung". Lưu lại.
- Đứng ở máy in, chọn quét đến thư mục, chọn đích vừa tạo, quét thử một trang. Kiểm tra tệp đã nằm trong thư mục.
Có thể tạo thư mục con theo từng người và một đích riêng cho mỗi thư mục con, để bản scan không bị lẫn. Khi máy tính chứa thư mục đổi mật khẩu, nhớ sửa lại mật khẩu đích trên máy in, nếu không máy in sẽ báo lỗi gửi.
Scan nhiều trang thành một tệp và đặt tên cho dễ tìm
Hai việc nhỏ này quyết định bản scan có dùng được về sau hay không:
- Dùng khay nạp tự động nếu máy có, đặt cả chồng giấy, chọn định dạng PDF nhiều trang. Gỡ hết ghim bấm, kẹp giấy trước khi đặt vào khay.
- Máy chỉ có mặt kính: trong ứng dụng quét, chọn quét thêm trang sau mỗi lần, đến trang cuối mới bấm lưu. Một số máy hỏi "quét trang tiếp theo không" ngay trên màn hình máy in.
- Giấy hai mặt qua khay nạp không hỗ trợ hai mặt: quét hết mặt trước, lật cả chồng, quét mặt sau, rồi dùng chức năng sắp xếp trang xen kẽ nếu ứng dụng có.
- Đặt tên theo khuôn năm-tháng-ngày rồi nội dung, ví dụ "2026-11-16 hop dong thue nha". Sắp xếp theo tên sẽ tự ra đúng thứ tự thời gian.
- Mở lại tệp sau khi quét, lướt hết các trang để chắc không trang nào bị lệch, bị gập góc hay quét hai lần.
- Xoá bản gốc trong thư mục chung sau khi đã chuyển về thư mục hồ sơ đúng chỗ, tránh thư mục chung phình to và lộ giấy tờ cho người khác trong văn phòng.
Với giấy tờ tuỳ thân, hợp đồng, sổ đỏ, không nên để lâu trong thư mục chung mà ai cũng mở được. Chuyển về thư mục riêng có mật khẩu ngay khi quét xong.
Áp vào trường hợp của bạn
Nhà chị Lan cần scan học bạ, giấy khai sinh và ảnh thẻ của con để nộp hồ sơ tuyển sinh trực tuyến. Hệ thống chỉ nhận tệp PDF dưới vài megabyte mỗi loại. Chị quét từ máy tính, chọn màu vì học bạ có dấu đỏ, độ phân giải 200 dpi để tệp nhẹ, gộp các trang học bạ thành một PDF. Ảnh thẻ quét riêng ở 300 dpi rồi cắt sát mép. Mất chừng hai mươi phút cho cả bộ, không phải ra tiệm.
Văn phòng kế toán nhỏ của anh Tâm cuối tháng scan vài trăm hoá đơn. Họ cài nút gửi vào thư mục chung, mỗi kế toán một thư mục con. Hoá đơn khổ nhỏ, mỏng, dễ kẹt trong khay nạp, nên họ dán ba bốn hoá đơn lên một tờ A4 bằng băng dính giấy ở mép, quét cả tờ, rồi cắt trong phần mềm. Thông số cố định: thang xám, 200 dpi, PDF. Tên tệp theo khuôn năm-tháng kèm tên nhà cung cấp.
Ông bà muốn số hoá album ảnh cũ. Cách làm là quét từ máy tính, mỗi lần đặt hai ba ảnh lên mặt kính, cách nhau một đốt ngón tay, chọn 600 dpi, màu, định dạng JPG. Ứng dụng quét có chức năng tách ảnh tự động thì bật lên; không có thì cắt tay sau. Không bóc ảnh dính chặt vào trang album, quét nguyên trang còn hơn làm rách ảnh.
Nếu việc của bạn là scan đều đặn mỗi ngày trên năm mươi trang, máy in đa năng gia đình chỉ có mặt kính sẽ rất mệt. Lúc đó nên tính tới máy có khay nạp tự động hai mặt, hoặc máy quét tài liệu riêng.
Lỗi hay gặp và khi nào gọi hỗ trợ
Các lỗi dưới đây gặp nhiều khi cài quét qua mạng lần đầu:
| Triệu chứng | Nguyên nhân thường gặp | Cách gỡ |
|---|---|---|
| Máy in báo lỗi gửi vào thư mục | Sai mật khẩu tài khoản, thư mục không cho ghi, hoặc máy tính chứa thư mục đang ngủ | Kiểm lại tài khoản, quyền ghi, tắt chế độ ngủ của máy chứa thư mục |
| Trước gửi được, nay không gửi được | Máy tính đổi địa chỉ IP hoặc đổi mật khẩu | Gán IP cố định cho máy chứa thư mục, sửa mật khẩu đích trên máy in |
| Quét từ máy tính báo không tìm thấy máy quét | Chỉ cài phần in, thiếu phần quét | Cài gói đầy đủ từ trang hỗ trợ chính thức của hãng |
| Bản scan có vệt dọc | Bụi hoặc vết bút trên dải kính nhỏ cạnh khay nạp | Tắt máy, lau dải kính bằng khăn mềm hơi ẩm |
| Gửi email báo lỗi đăng nhập | Dịch vụ thư chặn kiểu đăng nhập cũ của máy in | Chuyển sang gửi vào thư mục, hoặc dùng mật khẩu ứng dụng nếu dịch vụ thư cho phép |
Gọi bảo hành khi đèn quét không sáng, máy kêu rít khi đầu quét chạy, hoặc khay nạp kéo giấy lệch liên tục dù giấy phẳng. Gọi kỹ thuật khi văn phòng cần quét vào ổ lưu trữ mạng có phân quyền theo từng người.
Câu hỏi thường gặp
Scan bằng máy in đa năng có cần phần mềm của hãng không?
Không bắt buộc. Windows và macOS đều có ứng dụng quét có sẵn, đủ cho giấy tờ thường. Phần mềm của hãng thêm tiện ích như tự cắt ảnh, nhận dạng chữ, nút bấm quét nhanh, tải từ trang hỗ trợ chính thức nếu cần.
Nên chọn PDF hay JPG khi scan giấy tờ?
Giấy tờ nhiều chữ, nhiều trang thì chọn PDF vì gộp được nhiều trang trong một tệp và in lại đúng khổ. JPG hợp với ảnh, tranh vẽ, hoặc khi hệ thống nộp hồ sơ chỉ nhận ảnh.
Vì sao bản scan chữ bị mờ dù chọn độ phân giải cao?
Thường do giấy không áp sát mặt kính, nhất là sổ dày đóng gáy, hoặc mặt kính bẩn. Đè nhẹ nắp máy quét, lau kính, và chọn chế độ văn bản thay vì chế độ ảnh trong ứng dụng quét.
Có scan được từ máy in đa năng qua wifi không, hay phải cắm dây?
Scan qua wifi được bình thường, miễn là máy tính và máy in cùng mạng và máy tính đã thêm máy in đúng cách. Chỉ chậm hơn chút khi quét ảnh độ phân giải cao.
Scan vào thư mục chung có an toàn cho giấy tờ quan trọng không?
Chỉ an toàn khi thư mục chỉ những người cần mới mở được và bạn chuyển tệp quan trọng đi ngay sau khi quét. Với giấy tờ tuỳ thân, hợp đồng, nên quét từ máy tính của mình thay vì gửi vào thư mục chung.
Máy in đa năng có lưu lại bản scan trong bộ nhớ không?
Một số máy văn phòng có lưu tạm hoặc lưu nhật ký tên tệp. Khi thanh lý hoặc trả máy thuê, nên đặt lại cấu hình máy in về mặc định để xoá sổ địa chỉ, mật khẩu thư mục và dữ liệu còn lưu.