ThietLap.comThiết Lập
Tivi, loa và máy chiếu

Cách chỉnh máy chiếu bị méo hình, mờ: đặt vị trí, chỉnh hình thang và lấy nét

Hình máy chiếu thành hình thang, nghiêng, mờ góc: cách đặt máy đúng khoảng cách và độ cao, chỉnh hình thang, lấy nét, chọn tường hay màn chiếu, khi nào phải gọi thợ.

A Vietnamese mother adjusts a small unbranded projector on a stool facing a pale empty wall, dim apartment room, projected rectangle of soft light, low angle from behind

Máy chiếu bị méo hình hay mờ thường không phải do hỏng, mà do đặt lệch: máy không vuông góc với tường, đặt quá thấp hoặc quá cao, hoặc chưa lấy nét lại sau khi dời chỗ. Cách sửa đúng thứ tự là đặt máy cho thẳng trước, dùng chỉnh hình thang sau cùng và càng ít càng tốt, rồi mới lấy nét.

Nhiều người bật ngay tính năng chỉnh hình thang tự động để chữa méo, kết quả là hình vuông lại nhưng nhoè và nhỏ đi. Bài này đi theo cách thợ hay làm khi lắp máy chiếu cho phòng khách: đo, đặt, chỉnh, kiểm, kèm bảng lỗi và giới hạn những việc nên để thợ làm. Tên mục có thể khác tuỳ máy và phiên bản.

Chuẩn bị trước khi chỉnh

Chỉnh máy chiếu cần một chút đo đạc. Chuẩn bị trước mấy thứ sau để không phải dời máy nhiều lần.

  • Một thước dây hoặc thước cuộn để đo khoảng cách từ ống kính tới tường.
  • Sách hướng dẫn máy chiếu, phần ghi bảng khoảng cách và kích thước hình. Mỗi máy có tỉ lệ chiếu khác nhau, đây là con số quyết định đặt máy cách tường bao xa.
  • Một mặt kê chắc chắn, phẳng, có thể chỉnh độ cao: kệ, ghế đẩu, hoặc chồng sách dày.
  • Một hình thử có nhiều chữ nhỏ và đường kẻ thẳng. Nhiều máy chiếu có sẵn hình mẫu trong menu; nếu không, mở một trang văn bản trên máy tính.
  • Phòng tối vừa đủ để thấy rõ mép hình.
  • Ống kính sạch: lau nhẹ bằng khăn mềm khô, không dùng khăn giấy thô hay nước lau kính.

Nếu định chiếu cố định một chỗ, dán băng dính giấy đánh dấu vị trí bốn chân máy trên mặt kê sau khi chỉnh xong. Lần sau cất máy đi rồi lấy ra, chỉ cần đặt lại đúng bốn dấu là không phải chỉnh nhiều.

Hiểu tỉ lệ chiếu để biết đặt máy cách tường bao xa

Mỗi máy chiếu có một con số gọi là tỉ lệ chiếu, ghi trong sách hướng dẫn hoặc thông số. Con số này cho biết muốn có hình rộng một mét thì phải đặt máy cách mặt chiếu bao xa. Ví dụ máy có tỉ lệ khoảng một phẩy năm thì để có hình rộng hai mét, ống kính phải cách tường khoảng ba mét. Máy chiếu gần có tỉ lệ nhỏ hơn một, đặt sát tường vẫn ra hình lớn.

Cách áp dụng: đo chiều rộng bức tường bạn muốn chiếu, chọn chiều rộng hình mong muốn, nhân với tỉ lệ chiếu là ra khoảng cách cần thiết. Nếu khoảng cách đó lớn hơn chiều dài căn phòng, bạn phải chấp nhận hình nhỏ hơn, hoặc dùng máy có núm phóng to.

Đừng cố đẩy hình to hơn bằng cách đặt máy thật xa rồi bù lại. Hình càng to thì càng tối, vì cùng một lượng ánh sáng phải trải trên diện tích lớn hơn. Với phòng khách bình thường, hình rộng từ một mét rưỡi tới hai mét rưỡi là vừa mắt và vẫn đủ sáng khi kéo rèm.

Các bước đặt máy và chỉnh hình đúng thứ tự

Làm theo thứ tự, không nhảy bước. Mỗi bước sửa một nguyên nhân gây méo hoặc mờ.

  1. Đặt máy chiếu ở giữa, thẳng với tâm vùng chiếu. Nhìn từ trên xuống, thân máy phải vuông góc với tường.
  2. Bật máy, chiếu hình thử. Dời máy lại gần hoặc ra xa cho tới khi hình đạt kích thước mong muốn, dùng núm phóng to thu nhỏ trên ống kính nếu máy có.
  3. Chỉnh chiều cao: nâng hoặc hạ mặt kê để mép dưới của hình nằm đúng chỗ bạn muốn. Hạn chế dùng chân nâng phía trước để ngửa máy lên, vì ngửa máy là nguồn gây méo hình thang.
  4. Nếu hình vẫn hẹp trên rộng dưới hoặc ngược lại, lúc này mới dùng chỉnh hình thang dọc, mỗi lần một nấc.
  5. Nếu hình lệch một bên to một bên nhỏ, quay thân máy cho thẳng thay vì dùng chỉnh hình thang ngang.
  6. Lấy nét: xoay vòng lấy nét trên ống kính hoặc dùng nút lấy nét, nhìn vào chữ nhỏ ở giữa hình.
  7. Kiểm bốn góc: nếu giữa nét mà góc mờ, chọn điểm nét cân bằng giữa tâm và góc.

Đừng dùng tính năng chỉnh hình thang tự động khi máy đang đặt lệch nhiều. Máy sẽ bóp hình bằng phần mềm, mất điểm ảnh, chữ nhoè đi. Chỉnh hình thang chỉ nên dùng để sửa phần lệch nhỏ còn lại.

Tường, vải hay màn chiếu: chọn mặt chiếu

Mặt chiếu ảnh hưởng tới độ nét và độ sáng nhiều hơn người ta nghĩ. So sánh để chọn cách hợp với nhà mình.

Mặt chiếuƯu điểmNhược điểmHợp với
Tường sơn trắng phẳngCó sẵn, không tốn thêmVết lồi lõm, màu ngả vàng làm sai màuXem tạm, phòng ngủ
Tường sơn xám nhạt mờMàu đen đậm hơnPhải sơn lại một mảngPhòng xem phim cố định
Tấm vải căngRẻ, cuộn cất đượcNếp nhăn làm méo chữChiếu ngoài trời, dã ngoại
Màn chiếu khung căngPhẳng tuyệt đối, sáng đềuChiếm tường, cần lắp chắcPhòng khách chiếu thường xuyên
Màn chiếu kéo tay, treoCuộn gọn khi không dùngDễ gợn sóng hai mépNhà vừa xem tivi vừa chiếu

Nếu chiếu lên tường, kiểm tra độ phẳng bằng cách soi đèn pin ngang mặt tường trong phòng tối. Chỗ lồi lõm hiện bóng rõ; tránh để chữ rơi đúng vào đó.

Chọn chỗ đặt máy trong phòng

Có ba vị trí phổ biến trong nhà ở. Đặt trên bàn thấp phía trước người xem là dễ nhất, nhưng đầu người ngồi hay chắn hình, và máy dễ bị va khi đi lại. Đặt trên kệ phía sau ghế sofa, cao hơn đầu người ngồi một chút, là vị trí được ưa chuộng vì không ai chắn, dây đi gọn theo tường sau. Treo trần cho hình đẹp nhất và gọn nhất, nhưng cần thợ lắp.

Dù đặt ở đâu, ba điều không đổi: thân máy vuông góc với mặt chiếu, ống kính ngang tầm hoặc gần ngang tầm mép trên hay mép dưới của hình theo đúng thiết kế của máy, và quanh máy có khoảng trống cho khe tản nhiệt. Máy chiếu đặt sát tường sau hoặc nhét trong hộc tủ kín sẽ nóng, quạt kêu to và tự tắt.

Một số máy có chức năng dịch ống kính, cho phép đẩy hình lên xuống hoặc sang ngang mà không làm méo. Nếu máy bạn có tính năng này, hãy dùng nó trước khi nghĩ tới chỉnh hình thang. Dịch ống kính là quang học nên không làm mất nét, khác với chỉnh hình thang bằng phần mềm.

Nếu nhà có trẻ nhỏ, không đặt máy chỗ trẻ với tới ống kính hay khe thoát nhiệt, và nhắc trẻ không nhìn thẳng vào ống kính khi máy đang chiếu.

Cách kiểm tra hình đã chuẩn

Sau khi chỉnh, mở hình thử có chữ nhỏ và đường thẳng, đứng ở chỗ ngồi xem thường ngày và đi qua các điểm sau.

  • Bốn cạnh của hình thẳng, hai cạnh đối diện song song. Dùng thước dây đo hai cạnh dọc, chênh nhau không quá một hai phân.
  • Chữ cỡ nhỏ ở giữa hình đọc được rõ từ chỗ ngồi.
  • Chữ ở bốn góc vẫn đọc được, chỉ hơi mềm hơn ở giữa.
  • Mức chỉnh hình thang trên menu đang ở không hoặc gần không.
  • Hình nằm trọn trên mặt chiếu, không tràn lên khung cửa, công tắc điện hay vết nứt tường.
  • Ngồi xem mười phút, máy không phát tiếng quạt lớn dần, hình không chớp.

Chụp một tấm ảnh vị trí máy, khoảng cách tới tường và các mức đang chọn trong menu. Lần sau ai trong nhà dời máy đi lau dọn, chỉ cần nhìn ảnh là đặt lại được.

Nếu không đạt điểm nào, quay lại đúng bước tương ứng ở phần trên thay vì chỉnh lung tung trên menu. Phần lớn lỗi còn sót nằm ở vị trí đặt máy, không nằm ở cài đặt.

Lỗi hay gặp và cách gỡ

Hình hình thang dù đã chỉnh. Máy đang ngửa hoặc chúc quá nhiều. Hạ chân nâng về hết, nâng cả mặt kê thay vào đó.

Giữa nét, góc mờ. Máy không vuông góc với tường, hoặc tường cong. Xoay lại máy, kiểm độ phẳng của tường. Máy chiếu giá rẻ đôi khi ống kính kém, chấp nhận chọn điểm nét cân bằng.

Lấy nét mãi không nét. Máy đặt gần hơn hoặc xa hơn khoảng cách tối thiểu và tối đa của ống kính. Xem bảng khoảng cách trong sách hướng dẫn, dời máy về trong khoảng đó.

Hình nhạt, bạc màu. Phòng còn sáng, đèn chiếu thẳng vào tường, hoặc máy đang ở chế độ tiết kiệm. Tắt đèn gần tường, kéo rèm, chuyển chế độ hình sang chuẩn hoặc sáng.

Hình bị ngược hoặc lật. Máy đang để chế độ chiếu từ phía sau hoặc treo trần. Vào phần cài đặt lắp đặt, chọn chiếu từ phía trước, đặt trên bàn.

Có đốm, vệt mờ cố định. Bụi trên ống kính, lau nhẹ. Vẫn còn sau khi lau thì bụi nằm bên trong, cần thợ vệ sinh.

Áp vào nhà mình và khi nào nên giao cho thợ

Hình dung nhà chị Mai muốn chiếu phim cho con trên bức tường phòng ngủ, máy đặt trên tủ đầu giường thấp hơn tường chiếu. Chị dựng chân trước lên hết cỡ rồi bật chỉnh hình thang tự động, hình vuông nhưng chữ phụ đề mờ. Kê thêm một hộp gỗ cao chừng hai mươi phân dưới máy, hạ chân trước xuống, tắt chỉnh hình thang, lấy nét lại: phụ đề đọc rõ ngay.

Giao việc cho thợ khi: cần treo máy chiếu lên trần hoặc lắp màn chiếu khung lên tường, vì phải khoan đúng loại tường, chọn tắc kê chịu tải và tránh đường điện âm. Đứng trên ghế xoay hay ghế nhựa để lắp máy là cách hay gây tai nạn nhất. Đi dây HDMI dài qua trần, qua tường cũng nên để thợ làm.

Gọi bảo hành khi: máy tự tắt sau vài phút, đèn báo nhấp nháy màu cảnh báo, quạt kêu to bất thường, hoặc hình có mảng màu lạ cố định. Không tự mở vỏ máy chiếu đang bảo hành, và không chạm vào bóng đèn khi máy vừa tắt vì bóng còn rất nóng.

Câu hỏi thường gặp

Nên đặt máy chiếu cách tường bao xa?

Tuỳ tỉ lệ chiếu của từng máy, ghi trong sách hướng dẫn. Cách chung là đặt máy, chiếu thử, dời tới khi hình vừa kích thước bạn muốn, rồi đo lại để ghi nhớ. Máy chiếu gần có thể chỉ cần vài chục phân.

Chỉnh hình thang tự động có hại gì không?

Không hại máy, nhưng làm hình mất nét vì máy phải bóp hình bằng phần mềm. Chỉ dùng khi lệch ít. Lệch nhiều thì nên chỉnh vị trí đặt máy trước.

Vì sao chiếu ban ngày hình rất nhạt?

Ánh sáng trong phòng làm mặt chiếu sáng lên, xoá bớt màu đen của hình. Kéo rèm, tắt đèn phía tường chiếu, chọn chế độ hình sáng hơn. Máy chiếu độ sáng thấp vốn không hợp chiếu ban ngày.

Chiếu lên tường màu vàng nhạt có được không?

Được nhưng màu sẽ ngả theo màu tường, da người trông vàng hơn. Một số máy có chế độ màu tường để bù; nếu chiếu thường xuyên, nên dùng màn chiếu hoặc sơn một mảng tường trắng hoặc xám nhạt.

Có tự treo máy chiếu lên trần được không?

Không nên nếu bạn chưa có kinh nghiệm khoan trần và không có thang chắc chắn. Máy rơi từ trần nguy hiểm cho người bên dưới. Nên thuê thợ lắp giá treo đúng loại trần và đi dây gọn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138