Cảm biến cửa gồm hai mảnh: thân cảm biến dán lên khung cửa và cục nam châm dán lên cánh cửa, đặt sát nhau khi cửa đóng. Cài đặt có ba bước: ghép thân cảm biến với ứng dụng (hoặc với bộ trung tâm nếu loại đó cần), dán hai mảnh đúng vị trí với khe hở nhỏ, rồi đặt thông báo và kịch bản. Việc khó nhất không phải ghép mà là dán đúng chỗ để cảm biến không báo nhầm.
Bài này đi qua chuẩn bị, các bước ghép, bảng vị trí dán cho từng kiểu cửa, cách đặt thông báo vừa đủ để không bị phiền, kiểm tra và gỡ lỗi. Nếu bạn cần cả hệ báo trộm có còi, trung tâm giám sát, đó là việc của đơn vị lắp đặt an ninh; ở đây chỉ nói chuyện cài một vài cảm biến cho sinh hoạt hằng ngày.
Cảm biến cửa làm được gì trong nhà
Cảm biến cửa chỉ biết hai trạng thái: mở và đóng. Nó nhận ra nhờ nam châm: khi hai mảnh sát nhau, mạch bên trong đóng; khi cửa mở ra, nam châm rời xa, cảm biến gửi tín hiệu. Vì đơn giản nên pin dùng được lâu, thường nhiều tháng đến hơn một năm tuỳ số lần mở.
Giá trị của cảm biến nằm ở việc nó kích hoạt thứ khác. Mở tủ quần áo thì đèn trong tủ sáng. Mở cửa nhà vệ sinh ban đêm thì đèn hành lang bật mờ. Cửa sổ phòng ngủ còn mở lúc mười giờ tối thì điện thoại nhắc đóng trước khi mưa. Cửa tủ lạnh mở quá hai phút thì báo. Cửa sân để mở quá lâu khi có trẻ nhỏ chạy chơi thì nhắc cha mẹ.
Nếu chỉ cần thông báo, cảm biến đứng một mình là đủ. Nếu muốn nó bật đèn, bật quạt, cần có thiết bị khác trong cùng ứng dụng hoặc cùng hệ để kịch bản nối được với nhau. Nên tính trước điều này khi mua, đặc biệt nếu nhà đã có đèn, ổ cắm của một hệ nào đó.
Chuẩn bị gì trước khi cài
Cảm biến cửa nhỏ, rẻ, nên hay bị mua vội. Kiểm mấy điểm này trước:
- Cảm biến loại nào. Loại dùng wifi ghép thẳng với router nhưng tốn pin hơn; loại dùng sóng riêng tiết kiệm pin cần bộ trung tâm cắm vào router. Trên hộp ghi rõ. Nhà định lắp nhiều cảm biến nên chọn loại có bộ trung tâm.
- Bộ trung tâm đã cài xong và đang trực tuyến, nếu loại của bạn cần nó. Bộ trung tâm nên đặt ở giữa nhà, không nhét trong tủ kim loại.
- Pin. Rút miếng nhựa cách điện ở khe pin. Cảm biến bán lâu trong kho có thể pin đã yếu; có pin dự phòng đúng loại thì tốt.
- Khăn sạch và cồn. Lau khung và cánh cửa chỗ định dán, để khô hẳn. Băng keo hai mặt đi kèm bám kém trên bề mặt bụi, dầu bếp, sơn bột.
- Thử vị trí trước khi dán. Dùng băng dính giấy tạm giữ hai mảnh, thử mở đóng vài lần, đúng rồi mới bóc băng keo hai mặt. Băng keo hai mặt dán một lần là chắc, gỡ ra thường hỏng.
Ghép cảm biến với ứng dụng khi đang ngồi gần bộ trung tâm hoặc router, ghép xong mới mang đi dán. Ghép tại chỗ cửa xa, sóng yếu, lỗi lúc ghép dễ bị đổ cho cảm biến hỏng.
Các bước ghép cảm biến với ứng dụng
Tên nút có thể khác tuỳ ứng dụng và phiên bản:
- Mở ứng dụng, chọn thêm thiết bị. Nếu cảm biến cần bộ trung tâm, vào trang của bộ trung tâm rồi chọn thêm thiết bị con.
- Nhấn giữ nút nhỏ trên cảm biến (thường là lỗ nhỏ phải dùng que chọc) khoảng năm giây tới khi đèn báo nháy.
- Chờ ứng dụng nhận cảm biến. Loại wifi sẽ hỏi mật khẩu wifi 2,4 GHz; loại có bộ trung tâm thì không.
- Đặt tên theo cửa: "Cửa chính", "Cửa sổ phòng bé", "Tủ quần áo ông bà". Gán vào đúng phòng.
- Áp hai mảnh vào nhau rồi tách ra vài lần, nhìn ứng dụng đổi trạng thái mở, đóng. Có độ trễ một hai giây là bình thường.
- Kiểm tra mức pin hiện trong ứng dụng, ghi ngày lắp vào ghi chú để biết khi nào cần thay.
Nếu cảm biến có công tắc chống tháo ở mặt sau, khi tháo nó ra khỏi cửa ứng dụng sẽ báo. Đó là tính năng, không phải lỗi; khi thay pin bạn sẽ nhận một thông báo như vậy.
Ghép nhiều cảm biến một lúc thì làm lần lượt từng cái và dán tạm một mẩu băng dính giấy ghi tên lên mỗi cảm biến ngay khi ghép xong. Năm cảm biến trông giống hệt nhau nằm trên bàn, chỉ cần lẫn một cái là sau này cửa sổ phòng bé lại báo thành cửa bếp, và bạn sẽ mất cả buổi mở đóng từng cửa để dò lại.
Dán đúng vị trí cho từng kiểu cửa
Quy tắc chung: thân cảm biến dán lên phần cố định (khung), nam châm dán lên phần di chuyển (cánh), hai mảnh thẳng hàng theo vạch đánh dấu trên vỏ, khe hở khi đóng dưới khoảng một centimet. Vị trí cụ thể:
| Kiểu cửa | Thân cảm biến | Nam châm | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Cửa gỗ cánh mở | Khung cửa phía tay nắm, phần trên | Mép cánh đối diện | Dán phía trên để trẻ nhỏ không với tới |
| Cửa nhôm kính lùa | Khung đứng chỗ hai cánh gặp nhau | Mép cánh lùa | Thử kỹ vì cánh lùa hay hở vài milimet khi đóng |
| Cửa sắt, cửa thép | Khung, có miếng đệm nhựa | Cánh, có miếng đệm nhựa | Kim loại làm nhiễu nam châm và sóng; đệm cao lên vài milimet |
| Cửa sổ | Khung bên trong | Cánh cửa sổ | Cửa sổ có song sắt: dán phía trong song |
| Tủ quần áo, tủ thuốc | Thành tủ phía trong | Cánh tủ phía trong | Đặt chỗ không bị quần áo cọ vào |
| Cửa tủ lạnh | Thành tủ phía ngoài, cạnh bản lề đối diện | Cánh tủ | Không dán trong ngăn lạnh, pin sẽ yếu nhanh |
Sau khi dán, ấn giữ mỗi mảnh khoảng nửa phút để băng keo bám, và chờ vài giờ trước khi mở đóng mạnh. Cửa chính hay đóng sập nên chọn chỗ dán gần bản lề hơn một chút để bớt rung.
Đặt thông báo vừa đủ, không thành phiền
Đừng báo mỗi lần mở cửa chính. Cả nhà ra vào cả chục lần mỗi ngày, sau ba hôm bạn sẽ tắt hết thông báo và bỏ lỡ lần cần biết. Chỉ báo theo điều kiện.
Báo khi mở quá lâu. Cửa tủ lạnh mở quá hai phút, cửa sân mở quá mười phút. Đây là thông báo có ích nhất, vì nó báo điều bạn thật sự quên.
Báo theo khung giờ. Cửa sổ còn mở sau mười giờ tối, cửa chính mở trong khoảng từ một đến năm giờ sáng. Ngoài khung giờ đó thì im lặng.
Báo cho đúng người. Thông báo cửa sổ phòng bé chỉ gửi cho bố mẹ; thông báo tủ thuốc chỉ gửi cho người lớn. Tủ thuốc của người lớn tuổi thì nên để họ biết có cảm biến, không gắn lén.
Dùng cảm biến để bật đèn thay vì báo. Nhiều cảm biến trong nhà không cần thông báo nào cả, chỉ cần bật đèn tủ, đèn hành lang. Khi tạo kịch bản, tắt mục gửi thông báo cho các cảm biến này.
Thay pin và bảo trì cảm biến định kỳ
Cảm biến cửa ít hỏng, nhưng hay "chết lặng" vì pin hết hoặc băng keo bong mà không ai để ý. Mỗi ba tháng dành mười phút làm một vòng kiểm tra như sau:
- Mở ứng dụng xem mức pin từng cảm biến. Cái nào dưới khoảng hai mươi phần trăm thì thay luôn, đừng chờ báo pin yếu vào lúc nửa đêm.
- Thay pin đúng loại ghi trên vỏ. Phần lớn dùng pin cúc áo hoặc pin tiểu loại nhỏ. Mua pin ở chỗ bán uy tín; pin trôi nổi hết nhanh và có thể chảy nước làm hỏng mạch.
- Tháo nắp đúng cách. Nhiều cảm biến tách nắp bằng khe nhỏ ở cạnh, dùng móng tay hoặc thanh nhựa, không dùng tua vít kim loại cạy mạnh. Thay xong, mở đóng cửa thử một lần.
- Ấn lại từng mảnh. Mùa nồm ẩm, băng keo dễ bong mép. Ấn lại, mảnh nào lỏng thì thay băng keo mới.
- Mở đóng từng cửa một lượt và xem lịch sử trong ứng dụng có ghi nhận đủ không. Cảm biến không ghi nhận là cảm biến đang nằm chết.
- Cất pin cũ đúng chỗ. Pin cúc áo rất nguy hiểm nếu trẻ nhỏ nuốt phải. Bỏ vào lọ có nắp, mang tới điểm thu gom pin.
Đặt một lời nhắc lặp lại ba tháng một lần trên điện thoại cho việc này. Nhà có nhiều cảm biến thì ghi danh sách vào sổ tay: tên cảm biến, cửa nào, loại pin, ngày thay gần nhất.
Kiểm tra, lỗi hay gặp và khi nào cần hỗ trợ
Lắp xong, thử mở đóng mỗi cửa năm lần, mỗi lần nhìn ứng dụng đổi trạng thái đúng; thử lại một lần khi điện thoại dùng dữ liệu di động. Nếu có lỗi:
| Hiện tượng | Nguyên nhân hay gặp | Cách gỡ |
|---|---|---|
| Cửa đóng mà vẫn báo mở | Khe hở lớn, hai mảnh lệch vạch | Dịch nam châm sát hơn, thẳng vạch đánh dấu; dùng miếng đệm |
| Báo chậm cả phút hoặc lúc có lúc không | Xa bộ trung tâm, có tường dày hoặc kim loại | Dời bộ trung tâm, thêm thiết bị cắm điện cùng hệ ở giữa làm trạm nối |
| Cảm biến rơi khỏi cửa | Bề mặt bẩn hoặc sơn bột | Lau cồn, dùng băng keo hai mặt loại dày; cửa sơn bột có thể phải bắt vít nhỏ |
| Pin hết nhanh trong vài tuần | Loại wifi trên cửa mở nhiều, hoặc đặt nơi lạnh | Đổi sang loại có bộ trung tâm cho cửa ra vào nhiều |
| Ứng dụng báo thiết bị bị tháo | Công tắc chống tháo bị cấn khi dán | Dán lại cho phẳng; nếu báo liên tục thì mang bảo hành |
Cảm biến đã thay pin mới, ghép lại gần bộ trung tâm mà vẫn không đổi trạng thái thì mang đi bảo hành. Nếu bạn muốn hệ báo trộm thật sự cho nhà ở, có còi và người trực, hãy liên hệ đơn vị lắp đặt an ninh chuyên nghiệp để khảo sát.
Câu hỏi thường gặp
Cảm biến cửa có cần bộ trung tâm không?
Tuỳ loại. Loại dùng wifi ghép thẳng vào router, không cần. Loại dùng sóng tiết kiệm pin cần bộ trung tâm. Trên hộp luôn ghi rõ, đọc trước khi mua để khỏi mua thiếu.
Pin cảm biến cửa dùng được bao lâu?
Thường từ vài tháng đến hơn một năm, tuỳ loại sóng và số lần mở cửa mỗi ngày. Ứng dụng sẽ báo khi pin yếu; ghi ngày lắp để chủ động thay trước khi cảm biến tắt hẳn.
Cảm biến cửa dán lên cửa sắt có được không?
Được, nhưng nên kê miếng đệm nhựa cho cả thân và nam châm để kim loại không làm nhiễu. Thử mở đóng nhiều lần, dùng băng dính giấy giữ tạm, trước khi bóc băng keo hai mặt và dán hẳn.
Mất wifi thì cảm biến cửa có còn bật đèn không?
Loại có bộ trung tâm chạy kịch bản cục bộ thì vẫn bật được đèn cùng hệ. Loại dựa vào máy chủ trên mạng thì ngừng cho đến khi có mạng lại, thông báo cũng không gửi được.
Một cửa hai cánh thì dán mấy cảm biến?
Nếu cả hai cánh đều mở được, dán hai cảm biến, mỗi cánh một bộ. Nếu một cánh luôn chốt cố định, chỉ cần dán cho cánh thường mở. Nhớ thử khi đóng cả hai cánh xem nam châm có thẳng vạch không.